Connect with us

BİLİMİNSANLARI

Galileo Galilei : Matematikçi, Deney, Müzik Kulağı, Sarkaçlı Saat

Published

on

O, bir matematikçiydi. Galileo Galilei, maddenin nihai yapı taşını bulmaya çalışan bir biliminsanıydı. Bilimi deneysel bir evreye sokan kişiydi. İlk sarkaçlı saati keşfetti. Galileo Galilei, nesnelerin nasıl hareket ettikleri üzerine çalışmalar yaptı. Uzaklık, hız ve zaman arasındaki ilişkiyi bulmaya çalıştı. Nesnelerin hareketini sadece serbest düşme ile değil, eğik düzlem kullanarak inceledi.

Galileo Galilei, tahtadan eğimli bir ray meydana getirdi. Ray ile bu ray üzerinde hareket eden nesneler arasındaki sürtünmeyi azaltmak için ray yüzeyini pürüzsüz hale getirdi. Ray üzerinde aşağı doğru yuvarlanan bir topun, serbest düşmeye bırakılan bir top ile benzer bir hareket yapacağını düşündü. Eğik düzlem şeklindeki rayın, nesnelerin hareketlerini, ölçülebilecek kadar yavaşlatmak gibi büyük bir avantaja sahip olduğunu düşünüyordu. Küçük eğimlerle işe başlayan Galileo Galilei, 180 cm uzunluğundaki doğrusal rayın bir ucunu 3 – 5 cm kaldırarak ölçümlerini yaptı. Galileo Galilei, artan eğimlerle, deneyini tekrarlamaya devam etti. Ray üzerinde yuvarlanan topların hareket süresini ölçmek için zaman ölçen bir alete ihtiyaç vardı. Ama, kronometrenin icat edilmesine daha 300 yıl vardı. Galileo Galilei, bunun için eğik düzlemi bir kronometre gibi kullanmak için kolları sıvadı.

Eğik düzlem üzerine belirli aralıklarla teller gerdi. Eğik düzlemin tepesinden harekete başlayan top, her telin üzerinden geçerken ses çıkarıyordu. Tellerden gelen sesin aralığını aynı duyabileceği şekilde, telleri aşağı yukarı kaydırarak bir ritim tutturmaya çalıştı. Artık her yarım saniyede, top, teller üzerinden geçip ses çıkarıyordu. Teller arasındaki mesafeleri ölçen Galileo Galilei, rayın alt ucuna doğru, mesafelerin geometrik olarak arttığını gördü. Başlangıç ile 2. tel arasındaki uzaklık, başlangıç ile 1. tel arasındaki uzaklığın 4 katıydı. Benzer şekilde, başlangıç ile 3. tel arasındaki uzaklık, başlangıç ile 1. tel arasındaki uzaklığın 9 katıydı.

Eğik düzlem farklı açılarla tutulduğunda, mesafeler arasındaki bu oran değişmiyordu. Düşen nesneler başlangıç noktasından uzaklaştıkça hızlanıyordu. Nesneler ivme kazanıyordu ve bu ivme eğik düzlem boyunca sabitti.

Galileo Galilei, eğik düzlem üzerinde hareket eden nesnelerin hareketini açıklama için matematiksel birikimini kullandı. Galileo Galilei, topun belli bir zaman aralığında  aldığı yolun, zamanın karesi ile doğru orantılı olduğunu ve eğik düzlemin eğimine bağlı olan bir sabit ile de doğru orantılı olduğunu belirledi.

Bilimi gerçek hayat ile bağlantısız bir dizi karmaşık formülden ibaret, anlamsız ve sıkıcı bulmuyor. Çılgın deneyler yapmaya, son derece eğlenceli ve aydınlatıcı deneyimler yaşamaya bayılıyor. Günlük hayatta tanık olduğu doğa olaylarını merak ediyor, düşünüyor, araştırıyor ve bilimin hayatımızdaki yerinin öneminin farkında olmaktan gurur duyuyor.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

EN POPÜLER YAZILAR

Copyright © 2017 Haydi Anlat

Insert math as
Block
Inline
Additional settings
Formula color
Text color
#333333
Type math using LaTeX
Preview
\({}\)
Nothing to preview
Insert